Xăng có thể giảm 5.000 đồng/lít

Thủ tướng đã yêu cầu Liên Bộ Công thương - Tài chính tính toán phương án giảm thuế nhằm giảm giá xăng dầu, báo cáo Thủ tướng trước ngày 28/2.

0
638
Ảnh minh hoạ

Những ngày gần đây, giá xăng liên tục tăng, đạt mức kỉ lục từ 2014. Một lít xăng RON95 hiện nay đã tăng lên hơn 26.300 đồng, giá xăng E5 RON92 là hơn 25.500 đồng/lít. 

Mỗi lít xăng “cõng” khoản thuế, phí chiếm trên 40%, tức là từ 11.000 đến 11.300 đồng. Theo Bộ Tài chính, hiện thuế nhập khẩu xăng dầu trong nước là 0 – 8%; thuế giá trị gia tăng (GTGT) 10%; thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng là 10%. Riêng xăng sinh học E5 có mức thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt là 8% và xăng E10 là 7%; thuế bảo vệ môi trường với xăng (trừ ethanol) là 4.000 đồng/lít; dầu diesel 2.000 đồng/lít; nhiên liệu bay là 3.000 đồng/lít. Ngoài ra, người mua còn phải trả khoản lợi nhuận định mức 300 đồng/lít và chi phí định mức 1.050 – 1.250 đồng trên mỗi lít xăng. 

Tất cả các quốc gia đều được tiếp cận với giá xăng dầu như nhau trên thị trường quốc tế, nhưng sau đó quyết định áp các loại thuế khác nhau. Từ đó, giá bán lẻ xăng dầu sẽ có sự chênh lệch. Theo chuyên trang Globalpetrolprices cập nhật đến ngày 21.2, giá xăng của Malaysia là 0,49 USD/lít (khoảng 11.270 đồng), Indonesia 0,884 USD/lít (20.332 đồng), Mỹ 1,023 USD/lít (23.529 đồng), Bangladesh 1,036 USD/lít (23.828 đồng).

PGS-TS Phạm Thế Anh, Trường đại học Kinh tế quốc dân, nhận định giá bán lẻ xăng dầu tại Việt Nam đang ở mức trung bình cao, chứ không phải thấp như giải thích của Bộ Tài chính mới đây. So với 2 nước trong khu vực là Indonesia và Malaysia, với mức thu nhập tương đương và có khai thác dầu mỏ như Việt Nam, giá xăng ở nước ta cao hơn rất nhiều. Các nước trong khu vực đa số nhập từ cảng Singapore, nên chi phí vận chuyển cũng không khác nhau bao nhiêu, nhưng giá bán ra tại các thị trường thì chênh lệch rất lớn do khoản thuế phí sau đó.

Malaysia và Indonesia là 2 quốc gia có khai thác dầu thô như Việt Nam, có tài nguyên dầu như Việt Nam, nhưng nguồn thu từ khai thác dầu thô được trích để trợ giá cho xăng dầu trong nước nên giá bán lẻ của họ thấp hơn Việt Nam rất nhiều. Giá xăng dầu của Malaysia thậm chí chưa bằng một nửa của Việt Nam.

Ông Thế Anh chia sẻ thêm, nếu tính theo tương quan với thu nhập, thì Việt Nam đang ở trong nhóm “vừa có thu nhập thấp vừa có giá xăng cao”. Do xăng dầu là hàng hóa gần như không thể thay thế, điều này có nghĩa là với những nước có thu nhập thấp như Việt Nam, thì người dân sẽ phải chi trả phần lớn thu nhập của họ cho xăng dầu. Không chỉ có thuế bảo vệ môi trường, các loại thuế khác như thuế GTGT, thuế tiêu thụ đặc biệt… đều có thể cắt giảm bớt  để giảm áp lực cho người dân và nền kinh tế lúc này.

Không chỉ có quá nhiều loại thuế, phí, xăng dầu cũng phải chịu nhiều thuế chồng thuế, khiến xăng dầu càng bị đội giá khi đến tay người dân. Chẳng hạn, thuế tiêu thụ đặc biệt đang tính 10% trên tổng giá nhập bao gồm chi phí vận chuyển. Hoặc thuế GTGT tính 10% trên tổng giá từ giá nhập, thuế nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt, chi phí định mức, lợi nhuận định mức, trích lập quỹ bình ổn giá và thuế bảo vệ môi trường.

TS, Chuyên gia kinh tế Bùi Trinh phân tích, các loại phí, thuế chiếm hơn 40% trong giá xăng hiện nay là quá vô lý. Trong đó, có những khoản lại càng cực kỳ khó hiểu. Ông đặt vấn đề: “Vì sao đưa ra định mức lợi nhuận? Việt Nam đã tuyên bố là nền kinh tế thị trường từ rất lâu thì các doanh nghiệp kinh doanh đều phải chấp nhận theo biến động của thị trường, có lời và có lỗ cũng là bình thường. Nhưng với doanh nghiệp xăng dầu lại được hưởng định mức lợi nhuận. Đáng chú ý hơn nữa là dù đã có định mức lợi nhuận nhưng các đơn vị kinh doanh ngành này vẫn kêu lỗ. Vậy định mức lợi nhuận này là ai được hưởng? “

Ngoài ra, thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu hoàn toàn không liên quan. Theo nhiều nghiên cứu khoa học, các hoạt động sản xuất tiêu dùng, nhất là nhiều ngành công nghiệp mới tạo ra hiệu ứng nhà kính lớn nhất, gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng, chứ không do người dân đi xe máy hay các phương tiện giao thông vận tải. Vì vậy, cần phải bỏ luôn thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu hiện nay. TS Bùi Trinh cũng đề xuất nên xem xét và giảm thuế GTGT cho xăng dầu từ 10% xuống còn 5% để hỗ trợ người dân, doanh nghiệp và cả nền kinh tế. 

Tổng cộng chỉ cần bỏ được thuế bảo vệ môi trường và giảm thuế GTGT thì mỗi lít xăng sẽ hạ được 5.000 đồng.

Theo Báo Thanh niên